Dwuwagonowy skład tramwajów 105Na z lat 80. może ponownie pojawić się na ulicach Gdańska. Do propozycji Budżetu Obywatelskiego Miasta Gdańska na rok 2027 zgłoszono projekt, który zakłada kompleksową odbudowę pojazdów do wyglądu charakterystycznego dla przełomu lat 80. i 90. Szacowany koszt przedsięwzięcia wynosi 2 mln zł.
Popularne „stopiątki”, produkowane przez chorzowski Konstal, przez ponad cztery dekady były jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów gdańskiego transportu publicznego. Woziły pasażerów w okresie wielkich przemian społecznych i politycznych – od strajków stoczniowych i narodzin „Solidarności”, przez transformację ustrojową, aż po wejście Polski do Unii Europejskiej.
Ich regularna eksploatacja w Gdańsku zakończyła się w marcu 2021 roku, symbolicznie zamykając epokę tramwajów wysokopodłogowych.
Powrót do klimatu lat 80. i 90.
Założeniem projektu jest odtworzenie historycznego charakteru pojazdów. Tramwaje miałyby odzyskać wyposażenie i detale kojarzone z okresem ich intensywnej eksploatacji – m.in. czerwone plastikowe siedzenia, charakterystyczne drzwi z przeszklonymi dolnymi częściami czy elementy wyposażenia tworzące atmosferę dawnych podróży komunikacją miejską.
Po remoncie skład mógłby być wykorzystywany jako czynny pojazd historyczny podczas przejazdów specjalnych, wydarzeń okolicznościowych oraz na sezonowych liniach turystycznych.
Gdańskie Autobusy i Tramwaje zabezpieczyły wcześniej do celów historycznych dwuwagonowy skład 105Na o numerach 1341+1342 z 1984 roku.
Jednym z rozważanych wariantów realizacji projektu jest zakup sprawnego składu 105Na eksploatowanego obecnie w innym polskim mieście, przeprowadzenie jego naprawy głównej, a następnie wykorzystanie oryginalnych elementów wyposażenia pochodzących z gdańskich wagonów 1341+1342.
Dzięki temu możliwe byłoby stworzenie sprawnego technicznie pojazdu, który jednocześnie zachowałby autentyczne elementy związane z historią gdańskiej komunikacji.
Remont za 2 mln zł
Koszt kompleksowej odbudowy dwuwagonowego składu oszacowano na 2 mln zł brutto. Kwota obejmuje pełny remont pojazdów i przygotowanie ich do ponownej eksploatacji.
Późniejsze koszty utrzymania zabytkowego tramwaju miałyby być pokrywane przez Gdańskie Autobusy i Tramwaje na zasadach podobnych do pozostałego taboru.
Projekt nie zakłada dostosowania tramwaju do zasad projektowania uniwersalnego. Ze względu na historyczną, wysokopodłogową konstrukcję dostęp do wnętrza dla osób z ograniczoną mobilnością pozostanie utrudniony. Pojazd będzie jednak dostępny do oglądania z zewnątrz dla wszystkich zainteresowanych.
Jeśli projekt zostanie zrealizowany, charakterystyczny skład 105Na może stać się kolejnym ruchomym zabytkiem przypominającym o historii komunikacji miejskiej i przemianach, których przez ponad 40 lat był świadkiem.
